بسیاری از افراد به روغن ترمز خودرو اهمیت زیادی نمیدهند اما نمیدانند که روغن ترمز یک عنصر کلیدی در عملکرد صحیح ترمز به هنگام بروز خطر ناگهانی است.
روغن ترمز چیست؟
روغن ترمز یک مایع هیدرولیکی است که امکان انتقال نیروی اعمال شده بر روی پدال ترمز را به سیلندرهای ترمز قرار گرفته روی چرخها میدهد. روغن ترمز در حقیقت یک عنصر اصلی برای ترمز گیری کامل خودرو است. هنگامی که پمپ تحت فشار قرار میگیرد، سیلندرهای کالیبر را به لنت فشار داده و عمل ترمز را به سرانجام میرساند.
بنابراین، یک روغن ترمز خوب و با کیفیت ترمزگیری مناسب را تضمین میکند. به خاطر بسپارید که با گذشت زمان روغن ترمز کیفیت خود را از دست میدهد و یک ماده تخریب پذیر است که باید تعویض شود.
ویژگیهای یک روغن ترمز خوب و مرغوب
- مانند همه مایعات تراکم ناپذیر است.
- حداقل نقطه جوش آن باید بالاتر از ۲۳۰ درجه سانتیگراد باشد تا هنگام ترمزگیری سخت و داغی بیش از حد به نقطه جوش نرسد.
- ویسکوزیته پایینی داشته باشد تا حرکت سریع در هنگام ترمزگیری را داشته و سریعاً عمل کند.
- هنگام خرید روغن ترمز مرغوب دقت کنید که روغن ترمزی عمل سریعتر را تضمین میکند که ویسکوزیته آن ۴۰- درجه سانتیگراد باشد.
- حداقل تورم را روی سطوح لاستیکی ایجاد کند.
- قدرت روانکاری بالایی داشته باشد.
- قابلیت ضد خوردگی بر روی همه فلزات را داشته باشد.
- از درجه مقاومت شیمیایی مناسبی برخوردار باشد.
همچنین یکی از جنبههای مهم روغنهای ترمز با کیفیت و مرغوب رطوبت سنجی آنها در طول فعالیت است، که تمایل به جذب رطوبت و در نتیجه کاهش سطح نقطه جوش دارند.
امروزه اکثر روغنهای ترمز الزامات مورد نیاز کارشناسان را برآورده میسازند. با این حال تعویض آن هر ۲ سال یا هر ۷۰ هزار کیلومتر کارکرد ضروری است، زیرا ترکیب عناصر آن دارای خاصیتی است که باید تغییر کند.
ما در مورد خاصیت رطوبت سنجی صحبت میکنیم؛ یعنی ظرفیت بالایی برای جذب آب دارد. بر این اساس در محیطهای مرطوب توصیه میشود روغن ترمز را قبل از مهلت ۲ ساله و کمتر از ۷۰ هزار کیلومتر تعویض کنید.
چرا ظرفیت Hygroscopic یا رطوبت سنجی روغن ترمز منفی است؟
ممکن است بگویید اگر آب در سیستم ترمز وجود داشته باشد، کیفیت مایع را تغییر نمیدهد چون روغن ترمز نیز مایع است. اما اینطور نیست، چون آب حتی در حالت مایع نیز عناصر سیستم روغن ترمز را -که به آن در تماس است- دچار خوردگی میکند.
مشکل اصلی اینجا است که وجود آب در سیستم ترمز هنگامی شروع میشود که دمای مایع از ۱۰۰ درجه سانتیگراد بیشتر میشود، در این هنگام آب تبخیر میشود و تبدیل به گاز میشود و تمام نیرو و فشار اعمال شده در سیستم ترمز برای فشرده سازی گاز یا بخار آب صرف میشود و منجر به عدم تاثیرگذاری مناسب بر روی لنت ترمز میشود. همچنین، وجود آب در سیستم روغن ترمز باعث کاهش سطح نقطه جوش میشود.
انواع روغن ترمز
روغنهای ترمز صرف نظر از برند سازنده و بسته به ویژگیهایش به دو گروه اصلی تقسیم میشوند:
۱- روغن ترمز Dot4
روغنهای ترمز Dot4 نقطه جوش ۲۵۵ درجه سانتیگراد دارند. از این روغن در دیسک/درام یا دیسک/ دیسک در یک سیستم بدون ABS استفاده میشود. این روغن یکی از تولیدات به صرفه بوده که در دسترس همگان قرار دارد و از کیفیت مطلوبی نیز برخوردار است.
۲- روغن ترمز Dot5
نقطه جوش این روغن ترمز ۲۷۰ درجه سانتیگراد است از این مدل روغن ترمز در وسایل نقلیه با کارایی بسیار بالا و مجهز به سیستم ABS استفاده میکنند.
هر دو کیفیت مایع با یکدیگر قابل اختلاط هستند؛ به این معنی که در هر نسبتی میتوان این دو را با یکدیگر مخلوط کرد، اما مخلوط کردن آنها توصیه نمیشود.
در نهایت به خاطر بسپارید که خودروهای دارای سیستم تعلیق بادی از مایعی مشابه روغن ترمز استفاده میکنند این نوع مایعات LHM نامیده میشوند.
توجه به این نکته بسیار مهم است که نباید از مخلوط روغن ترمز نوع DOT با LHM استفاده شود، زیرا به سیستم ترمز و موتور ضربه و آسیب جدی میرساند.
منبع: fmgbrakes